I bhfad thar Neiptiún, tá domhan fuar ann ina bhfuil an teocht thart ar 233 céim Celsius faoin bpointe reo. Ar Phlútón, reonn uisce chomh crua sin go n-éiríonn sé cosúil le carraig. Shíl daoine ar feadh i bhfad go raibh an t-abhacphláinéad seo marbh, ach léiríonn fionnachtain nua go bhfuil athruithe móra ag tarlú ann fós.
D'aithin foireann taighdeoirí sé mhaidhm thalún ollmhóra ar Phlútón den chéad uair riamh. D'fhoilsigh siad an staidéar san iris eolaíochta Icarus i mí an Mheithimh 2026. Bhí na cruthúnais i bhfolach sna grianghraif a thóg an spásárthach New Horizons de chuid NASA sa bhliain 2015. Rinne an geolaí Marco Emanuele Discenza agus an fisiceoir Maria Teresa Brunetti, ón gComhairle Náisiúnta Taighde san Iodáil, anailís ar na híomhánna seo.
Fuair siad amach gur thit an t-oighear ó airde idir 1.5 agus 2.2 ciliméadar. Shleamhnaigh an t-oighear briste thar achair fhada, idir 10 agus 14.5 ciliméadar. Tharla na maidhmeanna seo go léir in aice le Sputnik Planitia, an réigiún mór ar a dtugtar croí Phlútón. Tharla ceann amháin i gcráitéar Coughlin agus dhá cheann i gcráitéar Giclas.
Creideann na heolaithe gur bhuail rud éigin cráitéar Coughlin chun an mhaidhm ansin a thosú. Maidir leis na cinn eile, b'fhéidir go bhfuil fithis Phlútón freagrach. Nuair a thagann an pláinéad níos gaire don ghrian, athraíonn an teocht agus lagbhaíonn sé seo na haillte oighir.