Ar feadh na mblianta, bhí ar eolaithe rásaíocht a dhéanamh chun vacsaíní a chruthú tar éis do ghalair nua scaipeadh. Anois, tá taighdeoirí in Ollscoil Cambridge ag iarraidh an scéal sin a athrú. D'fhorbair siad an chéad vacsaín a dhear intleacht shaorga (IS) go hiomlán, agus d'éirigh léi ina céad trialacha sábháilteachta ar dhaoine.
Tá an vacsaín nua seo dírithe ar an teaghlach víreas 'sarbecovirus'. Áirítear sa ghrúpa seo an víreas ba chúis le SARS i dtús na 2000í agus an víreas SARS-CoV-2 a thosaigh paindéim COVID-19 in 2020. Is é sprioc na dtaighdeoirí ná stop a chur le víris nua sula sroicheann siad daoine.
D'úsáid an fhoireann eolaíochta foghlaim mheaisín chun anailís a dhéanamh ar shonraí géiniteacha ó ghrúpaí víreas, lena n-áirítear cinn nach bhfaightear ach i sciatháin leathair faoi láthair. Dhear an IS 'sár-fhrithghineoir' chun an córas imdhíonachta daonna a thraenáil chun na víris seo a aithint.
Mhínigh an tOllamh Jonathan Heeney ó Cambridge go seachnaíonn an teicneolaíocht seo an fhadhb a bhaineann le vacsaíní traidisiúnta, a bhíonn ag rith i gcónaí i ndiaidh athraitheacha nua víris.
I dtriail chliniciúil Chéim 1, a foilsíodh sa Journal of Infection i mí an Mheithimh 2026, fuair 39 oibrí deonach sláintiúil an vacsaín i Cambridge agus in Southampton. In ionad snáthaide, d'úsáid na dochtúirí córas brú-leachta chun an vacsaín a chur tríd an gcraiceann. Bhí an vacsaín sábháilte agus spreag sí freagairt imdhíonachta mhaith.
D'fhorbair an comhlacht DIOSynVax an tionscadal seo le tacaíocht ó Innovate UK. Tá Céim 2 den triail ar siúl anois le 200 duine chun éifeachtacht na vacsaíne a thástáil níos fearr.